Türkiye Ekonomisi Resesyona Girdi mi?

Kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s küresel makro görünümü raporunu dün açıkladı. Raporun Türkiye ile ilgili değerlendirmeleri dikkat çekici.

Türkiye Ekonomisi Resesyona Girdi mi?

Kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s küresel makro görünümü raporunu dün açıkladı. Raporun Türkiye ile ilgili değerlendirmeleri dikkat çekici.

Türkiye Ekonomisi Resesyona Girdi mi?
09 Kasım 2018 - 12:13

Rapora göre Türkiye’nin şu anda bir resesyonun içerisinde olma olasılığı yüksek. Ayrıca, kuruluş Türkiye ekonomisinin 2019 yılı ikinci yarısına kadar daralma yaşayacağını bekliyor.

Daha önce, Moody’s ekonomistlerinden Marc Korobkin’in 20 Eylül tarihinde yaptığı analizde de (TIKLAYINIZ) ,Türkiye ekonomisi için benzer görüşler dile getirilmişti. Korobkin, 2018 yılı üçüncü çeyreği ile 2019 yılı birinci çeyreği arasındaki dönemde ekonominin yaklaşık yüzde 4 civarında daralacağını öngörüyordu. 

Ülkemizde kredi derecelendirme kuruluşlarının yaptığı değerlendirmelerin politik ve gerçeklikten uzak olduğunu düşünenler var. Zaman zaman ben de yapılan değerlendirme ve tahminlerin çok kötümser olduğunu düşünüyorum. Örneğin, yukarıda bahsettiğim yüzde 4 civarında daralma öngörüsü oldukça kötümser. Öte yandan, bu kuruluşların değerlendirmeleri ülkeler için önemli çünkü analizler özellikle yatırım fonu sahiplerinin (emeklilk fonları, risk fonları vb.) yatırım kararlarını etkiliyor. Başka deyişle, yapılan öngörüler ülkemize yönelik portföy girişlerini olumsuz yönde etkileyebiliyor.  

Ekonominin içinde bulunduğu durumu anlamak için sadece Moody’s’in değil son dönemde 2018 ve 2019 yıl geneli büyüme tahminini güncelleyen diğer tahmincilerin öngrülerine de bakmak gerekiyor. Aşağıdaki tabloda 4 farklı büyüme tahmini kaynağına yer verdim. Bu tahminlerin hepsi 2. çeyrek büyüme rakamları açıklandıktan sonra yapılan tahminlerdir. Bu çerçevede, 2018 yıl geneli tahminlerinin yılın 2. yarısı için ima ettiği rakamları da hesaplayarak tabloya ekledim. Dolayısıyla, odağımız henüz açıklanmayan 2018 yılı ikinci yarısı ile 2019 yıl geneli -tablonun son iki sütunu- üzerine olacak. 

2018 yılının ikinci yarısında ekonominin daha düşük yıllık büyüme göstereceği konusunda bütün tahminciler hemfikir. Bu rakamlarla ilgili mevsimsellikten arındırılmış çeyreklik veriler üzerinden bir çalışma yaptım. Son iki çeyrekte çeyreklik bazda ekonomi sıfır büyüse (NOT kısmına bakınız) , bu senaryo yılın ikinci yarısı için yüzde 2,9 civarında bir yıllık büyümeye işaret ediyor. Yıllık 0,7 ile 1,8 rasında değişen ikinci yarı tahminlerinin hepsi aslında mevsimsellikten arındırılmış veride yılın ikinci yarısında yılın ilk yarısına göre bir daralma yaşanacağını gösteriyor.

2019 yıl geneli için yapılan tahminler ise 0,4 ile 2,3 arasında değişiyor. Tahmin aralığı 2018 yılı ikinci yarısına kıyasla 2019 yıl geneli için daha geniş. En kötümser tahmini IMF yaparken en iyimser tahmin ise Yeni Ekonomi Programı’nda yapılmış. Tahminler değişkenlik gösterse de yıllık bazda büyüme oranlarında önemli bir yavaşlama yaşayacağımız konusunda hepsi hemfikir. 
Peki bu tahminler resesyona işaret ediyor mu? Resesyon teknik anlamda iki çeyrek üst üste ekonominin negatif büyümesi demektir. 2018 yılının ikinci yarısında en az bir çeyrek çeyreklik bazda negatif büyüme göreceğimiz neredeyse kesin. 2019 yılının ilk yarısında ise çeyreklik bazda negatif olmasa da sıfıra yakın bir büyüme göreceğimizi düşünüyorum. Bu doğrultuda, teknik anlamda bir resesyon yaşamayabiliriz belki, ancak 2019 yılı ilk yarısı bitine kadar ekonomide bir ciddi bir yavaşlama göreceğiz.    

NOT: Çeyreklik bazda büyüme veya çeyreklik büyüme mevsimsellikten arındırılmış verilerin bir önceki çeyreğe göre yüzde değişimidir. Yıllık büyüme ise o çeyreğin bir önceki yılın aynı çeyreğine göre  yüzde değişimini ifade etmektedir.

Kağan Taşlamaz  (kagan.taslamaz@finans365.com)

Finans365.com Özel Haber

YORUMLAR

  • 5 Yorum