Otomotiv sektörü yeni bir sınavdan geçiyor. Artan vergi yükü, kur baskısı ve küresel belirsizlikler zaten yavaşlayan pazarı daha da zorladı. Son olarak yapılan ÖTV düzenlemesiyle birlikte bazı avantajlar sağlansa da, getirilen yeni şartlar satışlara beklenen katkıyı sunmadı. Sektör, özellikle yılın ilk çeyreğinde ciddi bir yavaşlama yaşandığını ifade ediyor.
Kapsam genişledi ama seçenek daraldı
Yeni düzenlemeyle birlikte ortopedik engel oranı yüzde 40 ve üzeri olan vatandaşlar da ÖTV muafiyetinden yararlanabilir hale geldi. Bu adım erişimi artırsa da, getirilen yüzde 40 yerlilik şartı dengeleri değiştirdi.
Bu şart nedeniyle ithal araçlar muafiyet kapsamı dışında kalırken, pazar büyük ölçüde Türkiye’de üretim yapan markalara kaydı. Özellikle ithal markalarda satış kayıplarının arttığı ve bazı üreticilerde düşüşün yüzde 10’a ulaştığı belirtiliyor.
Yerli modeller öne çıktı
Yeni listeye bakıldığında, ÖTV muafiyeti kapsamında alınabilecek araçların büyük ölçüde yerli üretim olduğu görülüyor.
Öne çıkan modeller arasında:
TOGG T10X
TOGG T10F
Renault Clio
Toyota Corolla
Hyundai i20
Fiat Egea
Liste, daha çok B ve C segmentinde, görece erişilebilir fiyatlı araçlara odaklanıyor.
“Etki sınırlı kalır” yorumu
Ali Haydar Bozkurt, düzenlemenin etkisinin sınırlı olacağını belirtiyor.
Bozkurt’a göre:
Muafiyet belirli bir müşteri kitlesine hitap ediyor
Toplam pazarı yukarı taşıyacak güçlü bir etki beklenmiyor
Asıl belirleyici unsur vatandaşın alım gücü
10 yıl kuralı dengeleri değiştirdi
Yeni düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri de “10 yıl” kuralı oldu. Buna göre:
Alınan araç 5 yıl boyunca satılamayacak
10 yıl boyunca yeni bir muaf araç alınamayacak
Bu durum kısa vadeli al-sat işlemlerini ortadan kaldırırken, tüketicileri daha uzun vadeli seçim yapmaya yönlendiriyor.
Fiyatlar hâlâ yüksek
ÖTV muafiyetine rağmen araç fiyatlarının hâlâ yüksek seviyelerde olması dikkat çekiyor.
Örneğin:
Fiat Egea yaklaşık 800 bin TL seviyesine kadar düşebiliyor
Hyundai i20 830 bin TL bandına iniyor
Toyota Corolla ve diğer modeller ise 1 milyon TL civarında kalıyor
Elektrikli araçlarda ise vergi oranı zaten düşük olduğu için avantaj daha sınırlı kalıyor.
